ING is de eerste grote Nederlandse bank die AI inzet bij hypotheekbeoordelingen. De AI bekijkt afwijkende aanvragen en dat blijkt 80 procent van alle aanvragen te zijn. Een mens neemt nog steeds de eindbeslissing, maar het AI-advies weegt zwaar mee. Dit roept serieuze vragen op over bias en eerlijkheid, want AI-systemen staan bekend om hun blinde vlekken. Praat mee over dit onderwerp in de KREATE Community.
ING zet kunstmatige intelligentie in om hypotheekaanvragen te beoordelen. De bank is de eerste grote Nederlandse financiele instelling die deze stap zet, zo meldt het Financieel Dagblad. En het gaat niet om een handvol uitzonderingsgevallen: maar liefst 80 procent van alle hypotheekaanvragen wijkt af van de standaard. Die komen nu allemaal langs de AI.
Hoe werkt het?
De AI fungeert als adviesinstrument voor hypotheekmedewerkers. Het systeem analyseert een afwijkende aanvraag en geeft een beoordeling op basis van historische data en ingestelde regels. Een menselijke medewerker neemt uiteindelijk de beslissing, maar het AI-oordeel weegt nadrukkelijk mee. ING benadrukt dat het dus niet om volledig geautomatiseerde afwijzingen of goedkeuringen gaat, maar om een hybride model waarin mens en machine samenwerken aan een oordeel.
Het bias-probleem
De inzet van AI bij hypotheekbeoordeling is niet zonder risico. AI-systemen bevatten historische biases die moeilijk te detecteren zijn. Uit talloze onderzoeken blijkt dat algoritmes kunnen discrimineren op basis van postcode, geslacht, afkomst of type arbeidscontract, zonder dat dit direct zichtbaar is in de output. Een AI die getraind is op historische hypotheekdata leert automatisch de vooroordelen die in die data verborgen zitten.
Voor ondernemers en zzp'ers met een afwijkend inkomen of onregelmatige inkomstenstroom is dit extra risicovol. Zij vallen per definitie in de categorie afwijkende aanvragen, precies het segment waar de AI nu over meebeslist.
Wat dit betekent voor jou
Dit is groter dan alleen ING. Als de eerste grote bank deze stap zet, volgen anderen vrijwel zeker. De hamvraag is of banken voldoende transparant kunnen maken hoe hun AI tot een oordeel komt, en of er effectief toezicht komt op algoritmische besluitvorming in de financiele sector.
Voor de KREATE-community is dit een scherp praktijkvoorbeeld van waar AI naartoe beweegt: niet alleen teksten schrijven of afbeeldingen maken, maar meebeslissen over de grootste financiele keuzes in je leven. Word lid van de KREATE Community om op de hoogte te blijven van AI-ontwikkelingen die jouw werk en leven direct raken.
