Kort samengevat: Vattenfall en start-up Project Enki onderzoeken of ze AI-datacenters op de Noordzee kunnen bouwen, direct aangesloten op windparken. De datacenters zouden overtollige windstroom gebruiken voor zware AI-berekeningen, het overvolle stroomnet ontlasten en koelen met zeewater. Praat mee over AI-infrastructuur in de KREATE Community.
AI-modellen trainen kost enorme hoeveelheden stroom. Ondertussen ligt het Nederlandse elektriciteitsnet al onder druk door netcongestie. Vattenfall ziet een verrassende uitweg: plaats datacenters gewoon op zee, direct naast de windmolens. Het onderzoek naar AI-datacenters op de Noordzee is nog verkennend, maar de kerngedachte is al een tijdje in ontwikkeling.
Windstroom direct naar AI
Energieleverancier Vattenfall werkt samen met Project Enki, een start-up die zich richt op offshore datacenters. Automatiseringsbedrijf ABB is ook betrokken. Het plan is nog verkennend, maar de kern is simpel: AI-datacenters op de Noordzee gebruiken direct de stroom die de windparken opwekken. Die stroom hoeft dan niet eerst via het net naar land te worden getransporteerd. Op momenten met veel wind kunnen de datacenters meer rekenwerk doen. Waait het minder hard? Dan worden AI-taken uitgesteld of afgeschaald. Dat is mogelijk omdat AI-training flexibeler is dan reguliere clouddiensten, die altijd direct beschikbaar moeten zijn.
Buffer tegen netcongestie
Een bijkomend voordeel is dat de datacenters werken als een soort buffer. In plaats van overtollige windenergie op te slaan in accu's of om te zetten in waterstof, gebruiken de servers die stroom meteen voor AI-berekeningen. Vattenfall benadrukt dat de afname niet ten koste gaat van huishoudens. Het gaat om windenergie die anders niet opgewekt zou worden. Daarnaast kan zeewater de servers koelen, wat efficiënter is dan zoetwaterkoeling aan land en geen druk legt op de drinkwatervoorziening. Niet iedereen is overigens direct enthousiast. Experts wijzen op risico's voor de scheepvaart en mogelijke milieuschade door de bouw van datacenters op zee.
Wat dit betekent voor jou
AI wordt steeds stroomvretender en dat creëert een echt infrastructuurprobleem. Werkgevers zien AI-kosten al uit de hand lopen, en de energievraag van datacenters groeit explosief. AI-datacenters op de Noordzee zijn geen definitieve oplossing, maar wel een creatieve poging om twee problemen tegelijk aan te pakken: te veel windstroom op zee en te weinig rekenkracht aan land. Ook in Europa neemt de druk op AI-infrastructuur toe, zo bleek recent bij de waarschuwing van de Europese privacytoezichthouder over schaduw-AI. Wel zijn er vraagtekens. De Noordzee is al druk met scheepvaart, visserij en natuurgebieden. Ook de techniek moet bestand zijn tegen zout water, stormen en corrosie. Of het concept haalbaar is, moet het onderzoek van Vattenfall de komende tijd uitwijzen. Eén ding is duidelijk: de volgende fase van AI-groei speelt zich niet alleen af in serverhallen, maar ook op open zee.
